Studiehandbok 2009/2010

Emnet tek utgangspunkt i at kulturmøte er eit fagfelt der ein treng omgrep og analytiske reiskapar frå både samfunnsfaga og humaniora. Det er ei målsetjing med emnet at studentane skal setjast i stand til å kombinera metodar frå ulike fagtradisjonar i sitt eige arbeid. Hovudmåla for fagemnet er

• å gje ei innføring i ei rekkje sentrale vitskapsteoretiske omgrep, tradisjonar og posisjonar
• å ta opp til drøfting ulike metodar frå både humanistiske og samfunnsvitskaplege forskingstradisjonar
• initiera oppgåvearbeidet såleis at studenten utarbeider ein prosjektomtale/disposisjon for si masteroppgåve i samråd med rettleiar

Emnet tek utgangspunkt i at kulturmøte er eit fagfelt der ein treng omgrep og analytiske reiskapar frå både samfunnsfaga og humaniora. Det er ei målsetjing med emnet at studentane skal setjast i stand til å kombinera metodar frå ulike fagtradisjonar i sitt eige arbeid.

• Omgrep
  I dette delemnet skal dei sentrale problemstillingane på fagfeltet ringast inn, først og fremst ved å definera storleikane kultur og religion. Både kultur og religion har med produksjon av identitet å gjera. Samstundes er kjønn eit grunnleggjande element i all menneskeleg identitet, også kulturelle identitetar. Sosial klasse og etnisitet er også viktige moment i dette. Til sist skal nyare teoriar om den sosiale institusjonen, dvs. det feltet der identitet vert skapt i samhandling mellom menneske, takast opp.
  • • Kultur og kulturforståing
    • Religion som studieobjekt
    • Identitet i lys av klasse, kjønn og etnisitet
    • Modernitetens problem
    • Perspektiv på sosiale og kulturelle maktstrukturar

• Metode
  I dette delemnet ligg hovudvekta på historiske, komparative og fortolkande tradisjonar innanfor både humaniora og samfunnsvitskapane. I desse disiplinane er språk og tekst sentrale fenomen. Både språk, kultur og religion står fram som produserte og ikkje naturgjevne storleikar. I nyare tid, gjennom mesteparten av 1900-talet, har dei strukturalistiske tilnærmingane til språket gjennomsyra humanvitskapen på ei lang rekkje felt. Det er særleg aktuelt å ta opp den såkalla språklege vendinga i humanvitskapen i denne samanhengen. Denne har danna skule innanfor både sosialantropologien og tekstvitskapen.
  • • Historisk metode
    • Samfunnsvitskapleg metode
    • Komparativ metode
    • Den språkvitskaplege vendinga i humanvitskapen
    • Tekstvitskapleg metod

• Prosjektskisse/oppgåvedisposisjon
  Prosjektskissa skal innehalda:
  • • ei framstilling og avgrensing av tema/felt for masteroppgåva
    • oversyn over forskinga som er gjort på temaet/feltet
    • formulering av problemstilling og eventuelle arbeidshypotesar, samt drøfting av sentrale metodespørsmål relatert til oppgåva sitt tema
    • planar for framdrift av arbeidet med mastergradsoppgåva, for kjeldeinnsamling eller opphald ved andre institusjonar

På emnet vil ein nytta varierte undervisnings- og arbeidsformer – seminar og førelesning. På seminara vil du kunne få ansvar for å presentera sentrale fagbøker og artiklar frå pensumlitteraturen som utgangspunkt for drøftingar mellom seminardeltakarane.

Det blir gjeve konsentrert undervisning i dette fagemnet i to veker om hausten – kvar veke med fire undervisningsdagar (tysdag-fredag) for båe dei obligatorisk emna (KUM301 og KUM302). I haustsemesteret 2009 er undervisninga lagd til vekene 36 og 40. Til den første av desse, dvs. introduksjonsveka, er frammøtet obligatorisk, til den andre er det frivillig.

Følgjande arbeidskrav skal gjennomførast:
Skriva eit refleksjonsnotat, som skal ha eit omfang av 2.000-3.000 teikn utan mellomrom i Word. Arbeidskravet blir vurdert til godkjent/ikkje godkjent. Ein student som får underkjent eit arbeidskrav, får normalt eitt nytt forsøk på å fullføre arbeidskravet(ref. Forskrift om studium og eksamen § 14.2.5.)

Endeleg vurdering i emnet består av

1. Ein individuell skriftleg eksamen på 6 timar. Ved karakterfastsetjing vil det bli nytta ein gradert karakterskala frå A til F, der E er lægste ståkarakter.
2. Ei prosjektskisse/oppgåvesynopsis. Skissa skal ha eit omfang av om lag 20.000 teikn utan mellomrom i Word. Karakter: stått/ikkje stått.

Samla karakter i emnet vert sett på grunnlag av del 1, individuell skriftleg eksamen.

Omgrep

Fink, Hans 1988: ”Et hyperkomplekst begrep. Kultur, kulturbegreb og kulturrelativisme.” I Hauge, H. og H. Horstbøll (red.): Kulturbegrebets kulturhistorie , Aarhus: 9 – 23 (14 s)

Hall, Stuart 1980: “Cultural Studies: two paradigms”. I Media, Culture and Society 2/1980: 57 – 72 (15 s)

Jensen, Johan Fjord: ”Det dobbelte kulturbegreb – den dobbelte bevidsthed”, i Hauge og Horstbøll 1988: 155 – 191 (36 s)

Williams, Raymond 1988: ”Culture”, i Keywords, London, s. 87 – 93 (6 s)

Gilhus, Ingvild Sælid og Lisbeth Mikaelsson: Nytt blikk på religion, Oslo 2001: 9-79 (70 s)

Geertz, Armin W.: „Den globale utfordring af religionsvidenskabens metodologi“, i L. Buck m. fl. (red.): Idealer i religion og religionsforskning, Københ. 1997: 183-205 (22 s)

Rothstein, Mikael: ”Deltagelsens dilemma: Voyeurisme eller forskningsstrategi”, i Buck 1997: 127-145 (18 s)

Anderson, Benedict: Forestilte fellesskap, 1996: 15-56 (41 s)

Burgess, J. Peter: ”Identitet og mangfald: Det europeiske, det skandinaviske, det norske”, i Den europeiske identiteten og den skandinaviske, Volda, 2000: 7-28 (21 s)

Featherstone, Mike: ”Global Culture: An introduction”, i Global Culture. Nationalism, globalization and modernity. London, 1990: 1-15 (15 s)

Bourdieu, Pierre: Et forstørret bilde, Den maskuline dominans, Oslo 2000: 13-62 (49 s)

Moi, T.: ”Å tilegne seg Bourdieu. Feministisk teori og Pierre Bourdieus kultursosiologi”, i Irene Iversen (red.): Feministisk litteraturteori, Oslo 2000: 252-279 (27 s)

Østerud,Øyvind m.fl.: Makten og demokratiet: en sluttbok fra Makt- og demokratiutredningen Oslo 2003: 281-288 (7 s)

Habermas, Jürgen: Borgerlig offentlighet, Oslo 1971: 131-169 (38 s)

Habermas, J.: ”Efter metafysikken”, i Samtalens fornuft, København 1987: 33-61 (28 s)

Bourdieu, Pierre: Distinksjonen, Oslo 1995: 73-117 (44 s)

Bourdieu, P. og Loïc J. D. Wacquant: Den kritiske ettertanken, Oslo 1993: 81-126 (45 s)

Østerberg, Dag: ”Forord”, i Bourdieu 1995: 11-29 (18 s)

Metode

Barth, Fredrik: ”Synkron komparasjon, Syntese, analyse, komparasjon”, i Studier i historisk metode 6/1970: 19-35 (16 s)

Dyrvik, Ståle: ”Komparasjon på regionnivå, Kvar i sin dal...?”, i Komparasjon som metode i lokalhistoriske studier, 1989: 55-60 (5 s)

Grønmo, Sigmund: ”Forholdet mellom kvantitative og kvalitative metoder i samfunnsforskningen”, i Holter og Kalleberg (red.) Kvalitative metoder i samfunnsforskning. Oslo 1996

Haga, Ånund: ”Den språkfilosofiske vendinga”, i Norsk Filosofisk Tidsskrift, 1987: 29-48 (19 s)

Kjeldstadli, Knut: ”Nytten av å sammenlikne”, i Tidsskrift for samfunnsforskning 1988: 435-448 (13 s)

May, T.: ”Intervjuer - metoder och prosesser”, i May 2001: 148-177 (29 s)

Rokkan, Stein: ”Sentrum og periferi, økonomi og kultur: modeller og data i klio-metrisk sosiologi”, i Studier i historisk metode, 10/1975, Oslo: 129-155 (26 s)

Ricoeur, Paul: ”Vad är en text”, Från text til handling, Stockholm 1992: 29-65 (36 s)

Said, Edward: Orientalismen, London 1978, norsk utg. 2001: VII-XLIII (”Innledende essay” v/B. Thorbjørnsrud) og 3-125 (”Forfatterens innledning” og kapitel I ”Orientalismens virkefelt”) (156 s)

Skjervheim, Hans: ”Deltakar og tilskodar”, i Mennesket 2002: 20-35 (15 s)

I tillegg kjem litteratur som er nærare tilpassa den einskilde masteroppgåva, om lag 300 sider.

Emnet vert evaluert i samsvar med HVO sitt kvalitetssikringssystem.